Sınıf Öğretmeni Adaylarının ve Okul Öncesi Öğretmeni Adaylarının Özel Eğitime İlişkin Metaforik Algılarının İncelenmesi

Şükran UÇUŞ
1.340 256

Öz


 Özet

Bu araştırma sınıf öğretmeni adaylarının ve okulöncesi öğretmeni adaylarının “Özel Eğitim” kavramına yönelik sahip oldukları algıları metaforlar aracılığıyla ortaya çıkarmak amacıyla yapılmıştır. Çalışma nitel araştırma desenlerinden olgubilim desenine göre yürütülmüştür. Bu araştırma 2015-2016 akademik yılın güz döneminde --------------Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Eğitimi Anabilim Dalı ve Okul Öncesi Eğitimi Anabilim Dalında lisans eğitimi görmekte olan özel eğitim dersi almış 93 (43 erkek ve 50 kız) son sınıf öğretmeni adayı ve 62 (22 erkek ve 40 kız) son sınıf okul öncesi öğretmeni adayı  ile yürütülmüştür. Veriler öğretmen adaylarından “Özel eğitim …… gibidir, çünkü ……” ifadelerini tamamlamasıyla elde edilmiştir. Toplanan veriler içerik analizi yöntemi ile analiz edilmiş ve yorumlanmıştır. Elde edilen bulgulara göre “Özel Eğitim” kavramı için sınıf öğretmeni adayları 77, okul öncesi öğretmenleri 41 geçerli metafor üretmiştir. Üretilen bu metaforlar daha sonra ortak özellikleri ve benzetme yönleri dikkate alınarak kategorileştirilmiştir. Bu işlem sonucunda “Özel Eğitim” kavramı için hem okulöncesi hem de sınıf öğretmeni adaylarının metaforları altı kategori altında toplanmıştır. Öğretmen adaylarının “Özel Eğitim”e ilişkin genel olarak algılarının olumlu yönde olduğu görülmüştür. Okul öncesi öğretmeni adayları en çok “Güçlendirici ve Onarıcı Olarak Özel Eğitim” ve “Toplumsal Bilinç Sağlama Olarak Özel Eğitim” kategorilerinde metafor üretirlerken, sınıf öğretmeni adayları ise, “Dikkat, Özveri ve Çaba Ürünü Olarak Özel Eğitim” kategorisinde en çok metaforu üretmiştir.  Öğretmen adaylarının “Özel Eğitim”  kavramına yönelik oluşturdukları metaforlar içinde “Güç ve Zor olan Bir Yapı Olarak Özel Eğitim” kategorisinde olumsuz nitelikte metaforlara da rastlanılmıştır.


Tam metin:

PDF


Referanslar


Ataman, A. (2012). Özel Eğitimin Temelleri. Temel Eğitim Öğretmenleri İçin Kaynaştırma Uygulamaları ve Özel Eğitim içinde. Ayşegül Ataman (Ed.) s. 3-56.

Ataman, A.(2005). Özel Gereksinimli Çocuklar ve Özel Eğitim. Özel Gereksinimli Çocuklar ve Özel Eğitim Giriş içinde. Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık. s.11-30.

Cavkaytar, A., Diken, I.H. (2007). Özel Eğitime Giriş. Ankara: Kök Yayıncılık.

Demir, Ş. (2014). Özel Eğitim: Öğretime Giriş. Özel gereksinimi olan öğrenciler için öğretim stratejileri içinde . 10. Basımdan çeviri. Şerife Yücesoy Özkan (Ed.), (Strategies for teaching learners with special needs, Tenth edition, Eds. Edward A. Polloway, Loretta Serna, James R. Patton & Jenevie W. Bailey). 2-13. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık .

Eğitimde Reform Girişimi (ERG) (2011). Kaynaştırma/ Bütünleştirme İçin Politika Analizi ve Öneriler. İstanbul: Sabancı Vakfı.

Erbaş, D. (2014). Sınıf Yönetimi Ve Davranışsal Destek Stratejileri. Özel gereksinimli Öğrenciler İçin Öğretim Stratejileri içinde . Şerife Yücesoy Özkan (Çeviri Ed.) Polloway, E, A.; Serna, L., Patton, J., R., Bailey, J., W. 36-67.

Ergül, C., Baydık, B. ve Demir, Ş. (2013). Özel eğitim öğretmen adaylarının ve öğretmenlerinin zihin engelliler öğretmenliği lisans programı yeterliklerine ilişkin görüşleri ve bu görüşlerin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13(1), 1–24.

Güleç-Aslan, Y., Özbey, F., Sola-Özgüç, C.; Cihan, H. Özel Eğitim Alanında Çalışan Öğretmenlerin Sorunları ve ihtiyaçları: Vaka Çalışması.Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi ,Vol. 7 (31) ,pp. 639-654 - ,ISSN:: 1307-9581. 29.10.2015 tarihinde http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt7/sayi31_pdf/6egitim/gulecaslan_yesim_vd.pdf adresinden erişilmiştir.

Kargın, T. (2010). Kaynaştırma Eğitimi. Öğretmenlik Programları İçin Özel Eğitim içinde. Necate Baykoç Dönmez (Ed.). 66-89.

Milli Eğitim bakanlığı Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği (MEB) (2000)., http://mevzuat.meb.gov.tr/html/66.html

Özdemir, S. (2012). Kaynaştırma Eğitiminde Sosyal Uyumun Desteklenmesi. Özel Gereksinimli Çocuklar ve Özel Eğitime Giriş içinde. Ankara: Gündüz Eğitim ve Yayıncılık. Ayşegül Ataman (Ed.).103-127.

Saban, A. (2008). İlköğretim I. kademe öğretmen ve öğrencilerinin bilgi kavramına ilişkin sahip oldukları metaforlar. İlköğretim Online, 7(2), 421-455.

Saban, A. (2009). Öğretmen adaylarının öğrenci kavramına ilişkin sahip olduğu metaforlar. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 7(2), 281-326.

Sucuoğlu, B., Kargın, T. (2014). İlköğretimde Kaynaştırma Uygulamaları Yaklaşımlar, Yöntemler ve Teknikler. Ankara: Kök Yayıncılık.

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2006). Nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.