İş Yerinde Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğuna (DEHB) Yönelik Bir Araştırma

Nuray Mercan, Özlem Çetinkaya Bozkurt, Emine Oyur, Ceren Giderler
1.826 329

Öz


Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) yaygınlığı yaklaşık olarak çocuklukta % 8, ergenlikte % 6 ve erişkinlikte % 4 olarak bildirilmektedir. DEHB, kişilerde işe odaklanamamaya yol açmakta bu da kariyerde ilerlemeye engel olabilmektedir. DEHB olan kişiler birçok işe aynı anda başlamakta ve birçoğunu bitirememektedirler. Bu araştırmada, işyerinde dikkat eksikliği ve hiperaktivite düzeyi belirlenerek bazı demografik değişkenlerle arasındaki ilişki incelenmiştir. Araştırmada Dünya Sağlık Örgütü’nün “Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeği (ASRS)” kullanılmıştır. Ölçeğin Türkçe formunun geçerlilik ve güvenilirlik çalışması Doğan ve arkadaşları (2009) tarafından yapılmıştır. Araştırmanın evrenini internet ortamında ulaşılan çalışanlar oluşturmaktadır. Örneklem ise, bu çalışanlar arasından rastgele seçilen 500 kişidir.  Araştırma sonucunda, çalışanlarda %2,4 oranında DEHB saptanmıştır.  Farklılıklara yönelik yapılan, T testi analizi sonucunda; DEHB olan yönetici ve çalışanlar arasında anlamlı bir farklılık görülmemiştir.


Anahtar kelimeler


Dikkat Eksikliği; Hiperaktivite Bozukluğu; İş Performansı; İş Verimliliği; Kariyer Gelişimi

Tam metin:

FULL TEXT (PDF)


DOI: http://dx.doi.org/10.18394/iid.75792

Referanslar


Altınay A., & Alamur B., (2015). Dikkat eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu. İçinde Ö. D. Ergun, (Ed.) Örgütsel Davranışta Güncel Konular (Genişletilmiş 3. Baskı). Bursa: Ekin Yayınevi.

Altunışık, R., Coşkun, R., Bayraktaroğlu, S. & Yıldırım, E. (2005). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: SPSS uygulamalı (4. baskı). Sakarya: Sakarya Kitabevi.

Biederman, J. & Faraone, S. V. (2006). The effects of attention-deficit / hyperactivity disorder on employment and household income. Medscape General Medicine, 8(3), 1-9.

Brown, E. T. (2009). Dikkat eksikliği bozukluğu: Çocuklarda ve yetişkinlerde odaklanamayan zihin. (E. Çetintaş Sönmez, Çev.) Ankara: ODTU Yayıncılık.

Doğan, S., Öncü, B., Varol-Saraçoğlu, G. & Küçükgöncü, S. (2009). Erişkin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu kendi bildirim ölçeği (ASRS-v1. 1): Türkçe formunun geçerlilik ve güvenilirliği. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 10(2), 77-87.

Faraone S. V, & Biederman J. (2005). What is the prevalence of adult attention deficit/hyperactivity disorder? Results of a population screen of 966 adults. Journal of Attention Disorders, 9, 384–391.

Faraone, S. V., Sergeant, J., Gillberg, C. & Biederman, J. (2003). The worldwide prevalence of ADHD: is it an American condition?. World Psychiatry, 2(2), 104-113.

Güçlü, O. & Erkıran, M. (2005). Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanısı alan çocukların ebeveynlerinde kişilik bozuklukları. Klinik Psikiyatri, 8, 18-23.

İkinci, Ö. (2012). Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan kişilerde yüksek yaratıcılık. http://www.biltek.tubitak.gov.tr/haberler/tip/s521_4.pdf, Erişim tarihi: 30.03.2014.

Kessler R. C., Adler L. & Ames M. (2005). The prevalence and effects of adult attention deficit / hyperactivity disorder on work performance in a nationally representative sample of workers. Journal of Occupational and Environmental Medicine, 47, 565–572.

Kessler, R. C. & Üstün, T. B. (2004). The world mental health (WMH) survey initiative version of the world health organization (WHO) composite international diagnostic interview (CIDI). International Journal of Methods in Psychiatric Research, 13(2), 93-121.

Kessler, R. C., Hwang, I., LaBrie, R., Petukhova, M., Sampson, N.A., Winters, K.C. &Shaffer, H.J. (2008). The prevalence and correlates of DSM-IV pathological gambling in the National Comorbidity Survey Replication. Psychological Medicine, 38(9), 1351-1360.

Kessler R. C. (2009). The prevalence and workplace costs of adult attention deficit hyperactivity disorder in a large manufacturing firm. Psychological Medicine, 39(1), 137-147.

Kessler R. C. (2005). The World Health Organization adult ADHD self-report scale (ASRS): A short screening scale for use in the general population. Psychological Medicine, 35(2), 245–256.

Meyer, J. P. & Allen, N. (1997). Commitment in the workplace, theory, research and application. London: Sage Publications.

Öyekçin, D. G. & Şahin E. M., (2011). Erişkin dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğuna birinci basamak yaklaşım. Turkish Family Physcian, 2(4), 1-8.

Tavşancıl, E. (2002). Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.

Tınaz, D. (2004). Ergen ve yetişkinde ADHD - Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu. Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 195-206.

Ural, A. & Kılıç, İ. (2006). Bilimsel araştırma süreci ve SPSS ile veri analizi. Ankara: Detay Yayıncılık.

Weyandt, L. L. & Dupaul, G. (2008). ADHD in college students: Developmental findings. Developmental Disabilities Research Reviews, 14, 311-319.

White H. & Shah P. (2006) Uninhibited imaginations: Creativity in adults with attention-deficit / hyperactivity disorder. Personality and Individual Differences, 40, 1121–1131.

Yılmaz, M., Özdemir, G., Turgay, A. & Çağlı, S. (2012). Üniversite öğrencilerinin Erişkin Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Ölçeği'nin alt boyutları düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. International Journal of Human Sciences, 9(1), 627-649.

Zirt, B. S. (2005). Adjustment, social skills, and self-esteem in college students with symptoms of ADHD. Journal of Attention Disorders, 8(3), 109-120.




 

..............................................................................................................................................................................

 

                                                                          Creative Commons Lisansı
İş ve İnsan Dergisi (e-ISSN 2148-967X) Creative Commons Alıntı-LisansDevam 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.