XIX. YÜZYILIN ORTALARINDA ÇERKEŞ KAZASININ EKONOMİK DURUMU

Ahmet Yurtseven
2.454 654

Öz


XIX. yüzyıl Osmanlı Devleti’nin siyasi, sosyal ve ekonomik alanlarda önemli değişiklikler yapmaya çalıştığı bir dönemdir. Söz konusu dönemde ekonomik alanda yapılan yeniliklerden en önemlisi vergi sisteminde yapılan düzenlemedir.

Bu çalışmada, XIX. yüzyılda Çankırı sancağına bağlı önemli kaza merkezlerinden biri olan Çerkeş’in 1261 tarihindeki ekonomik durumu ortaya konulmaktadır.

             XIX. yüzyıl ortalarında Çerkeş kazasının ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır. Gerek kazanın merkezinde ve gerekse kazanın köy yerleşim yerlerinde halk zirai faaliyet yaparak hayatını sürdürmektedir. Ancak zirai faaliyet yanında daha ziyade günlük hayatta hayvani gıda ve diğer bazı ihtiyaçlarını karşılamak gayesiyle iklim ve arazi şartlarını dikkate alarak büyükbaş ve küçükbaş hayvan da beslemektedir. Yürütülen tüm ekonomik faaliyetler neticesinde Çerkeş kazasında 1261/1845 yılında elde edilen toplam 469953 kuruş temettüat gelirinden 181.171 kuruş vergi tahakkuk ettirilmiştir.        

Tanzimat dönemine damgasını vuran en önemli konulardan birisi Temettüat tahrir çalışmalarıdır. Temettüat tahrir çalışması uygulamalarının yapıldığı sancak merkezlerinden birisi Çankırı sancağıdır. Bu çalışmada Çankırı’nın Çerkeş ilçesinde düzenlenen Temettüat tahrir uygulaması ekonomik yönden incelenecektir.

Anahtar Kelimeler: Çerkeş Temettüat, Temettüat uygulaması, Osmanlı’da ihtisap


Anahtar kelimeler


Çerkeş Temettüat, Temettüat uygulaması, Osmanlı‟da ihtisap

Tam metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.20860/ijoses.27560

Referanslar


A- Arşiv Vesikaları

I- Başbakanlık Osmanlı Arşivi Vesikaları:

BOA., ML. VRD. TMT. d./ 00666. (Temettuat Defteri)

B- Kitaplar Ve Makaleler

Başbakanlık Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı, Osmanlı İdaresinde Kıbrıs (Nüfusu-Arazi Dağılımı Ve Türk Vakıfları), Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı Yayınları, Ankara, 2000.

Güran, Tevfik, “Osmanlı Tarım Ekonomisi, 1840-1910”, İÜİF, Türk İktisat Ve İçtimaiyat Tarihi Araştırmaları Merkezi, Türk İktisat Tarihi Yıllığı, Yıl 1987, S.1, İstanbul, 1988, Ss.225-303.

Kazıcı, Ziya, Osmanlılarda İhtisap Müessesesi (Ekonomik, Dini Ve Sosyal Hayat), Kültür Basın Ve Yayın Birliği Yayınları, İstanbul, 1987.

Kazıcı, Ziya, Osmanlılarda Vergi Sistemi, Şamil Yayınevi, İstanbul, 1977.

Kütükoğlu, Mübahat S., “Osmanlı Sosyal Ve İktisadi Tarihi Kaynaklarından Temettü Defterleri”, Belleten, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara, 1995, Ss 395-412.

Parlatır, İsmail, Osmanlı Türkçesi Sözlüğü, Yargı Yayınları, Ankara, 2006.




....................................................................................................................................................................................................................

İndekslendiği Kaynaklar:

       

.................................................................................................................................................................................................................                                 

ISSN :  2148-8673

 

İletişim

Yildiz Technical University

Department of Social Education

Davutpasa Campus 34220 Esenler / İstanbul, TURKEY

Tel: +9(0212) 3834864

E-mail: ijoses@hotmail.com

www.ijoses.com