TURİZM SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE’NİN EKONOMİK BÜYÜMESİ ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: 1963-2011

Nurgün TOPALLI
3.526 780

Öz


Turizm ülkelerin ekonomik ve sosyal alanlarında önemli bir hizmet sektörü olarak kabul edilmektedir. Bu çalışmanın amacı Türkiye ekonomisi için turizm ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışmada, turizm ve ekonomik büyüme arasındaki ilişki 1963-2011 dönemi dikkate alınarak Johansen eşbütünleşme testi ve Toda-Yamamoto nedensellik testi ile analiz edilmiştir. Johansen eşbütünleşme tes-tine göre uzun dönemde turizm ve ekonomik büyüme arasında eşbütünleşme ilişkisi elde edilmiştir. VECM modeline dayalı Granger nedensellik testi sonuçları turizmden gelire doğru tek yönlü bir neden-sellik ilişkisi olduğunu fakat Toda Yamamoto nedensellik yönteminden elde edilen sonuçlar ise Türki-ye’de turizmden ekonomik büyümeye doğru ya da ekonomik büyümeden turizme doğru bir nedensellik ilişkisi bulunmadığını göstermiştir.

Anahtar kelimeler


Turizm, Ekonomik Büyüme, Johansen Eşbütünleşme, VECM, Toda Yamamoto Nedensellik

Tam metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.18092/ijeas.67305

Referanslar


ASLAN, Alper (2008), “Türkiye’de Ekonomik Büyüme ve Turizm İlişkisi Üzerine Ekonometrik Analiz”, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24, 1-11.

BAHAR, Ozan (2006), “Turizm Sektörünün Türkiye’nin Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi: VAR Analizi Yaklaşımı”, Yönetim ve Ekonomi, 13( 2), 137-150.

BAHAR, Ozan ve Kurtuluş BOZKURT (2010), “Gelişmekte Olan Ülkelerde Turizm- Ekonomik Büyüme İlişkisi: Dinamik Panel Veri Analizi”, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 21(2), 255-265.

BALUEGER, Jacint ve Manuel CONTAVELLA-JORDA (2002), “ Tourism As A Long-Run Economic Growth Factor: The Spanish Case”, Applied Economics, 34, 877-884.

BÜYÜKAKIN, Figen, BOZKURT, Hilal ve Vedat CENGİZ (2009), “Türki-ye’de Parasal Aktarımın Faiz Kanalının Granger Nedensellik ve Toda-Yamamota Yöntemleri ile Analizi”, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, 33, 101-118.

ÇETİNTAŞ, Hakan ve Çetin BEKTAŞ (2008), “Türkiye’de Turizm ve Eko-nomik Büyüme Arasındaki Kısa ve Uzun Dönemli İlişkiler”, Anatolia: Turizm Araş-tırmaları Dergisi, 19(1), 1-8.

DRITRAKIS, N. (2004), “Tourism As A Long –Run Economic Growth Factor: An Empirical Investigation for Greece Using Causality Analysis”, Tourism Economics, 10(3), 305-316.

EUGENO-MARTİN, J.Luis, MORALES, Noelia M. ve Riccardo SCARPA (2007), “ Tourism and Economic Growth in Latin American Countries: A Panel Da-ta Approach”, 1-20.

FAYISSA, Bichaka, NSİAH, Christian ve Badassa TADESSA (2007), “The Impact of Tourism on Economic Growth and Development in Africa”, Department of Economics and Finance Working Paper Series, 1-21.

GÜNDÜZ, Lokman ve Abdulnasser HATEMİ (2005), “ Is the Tourism-Led Growth Hypothesis Valid for Turkey”, Applied Economics Letters, 12(8), 499-504.

HALICIOĞLU, Ferda (2008), “An Econometric Analysis of Aggregate Outbound Tourism Demand of Turkey”, MPRA, No: 6765, 16, 1-15.http://mpra.

ub.uni-muenchen.de/6765/2/MPRA_paper_6765.pdf Erişim Tarihi: 15.12.2012.

JOHANSEN, S. ve K. JUSELIUS (1990), “Maximum Likelihood Estimation and Inference on Cointegration with Application to the Demand for Money”, Oxford Bulletin of Economic and Statistics, Vol. 52, 169-210.

KARAGÖZ, Kadir ve Naim DENİZ, “Devalüasyonların Kısa ve Uzun Dö-nemli Etkinliği: Türkiye İçin Ampirik Bir Analiz”, http://web.inonu.edu.tr/~ozal.

congress/pdf/100.pdf, Erişim Tarihi: 08.05.2012.

KATIRCIOĞLU, Salih T. (2009), “Revisiting The Tourism-led-growth Hypothesis For Turkey Using The Bound Test and Johansen Approach For Cointegration”, Tourism Management, 30, 17-22.

KHALIL, Samina, “Role of Tourism in Economic Growth: Empirical Evidence from Pakistan Economy”, 1-16, http://www.pide.org.pk/psde23/pdf/

Samina%20Khalil.pdf ,Erişim Tarihi: 12.06.2009

KIM, Hyung-Jeong, CHEN, Ming-Hsiang ve Soo-Cheong JANG (2006), “Tourism Expansion and Economic Development: The Case of Taiwan”, Tourism Management, 27, 925-933.

LEE, Chien-Chiang ve Chun-Ping CHANG (2007), “Tourism Development and Economic Growth: A Closer Look at Panels”, Tourism Management, 29, 180-192.

LUTKEPOHL, Helmut, SAIKKONEN, Pentti ve Carsten TRENKLER (2000), “Maximum EigenValue Versus Trace Test for the Cointegration Rank of a VAR Process”, 1-29. http://ideas.repec.org/p/zbw/sfb373/200083.html Erişim Tari-hi: 08.10.2013.

OH, Chi-Ok (2005), “The Contribution of Tourism Development to Economic Growth in the Korean Economy”, Tourism Management, 26, 39-44.

OLADİPO, Olojide S., (2009), “Does Saving Really Matter for Growth in Developing Countries? The Case of a Small Open Economy”,1-17.http://economics.ca/2009/papers/0619.pdf Erişim Tarihi: 28.12. 2012.

ÖZDEMİR, Ali, Rıza ve Oktay ÖKSÜZLER, “Türkiyede Turizm Bir Eko-nomik Büyüme Politikası Aracı Olabilir Mi? Bir Granger Nedensellik Analizi”, Sosyal Bilimler Dergisi, 107-125. http://sbe.balikesir.edu.tr/dergi/edergi/c9s16/

makale/c9s16m6.pdf, Erişim Tarihi: 12.06.2009.

PESARAN, M. Hashem, SHIN, Yongcheol ve Richard J. SMITH (2001), “Bounds testing approaches to the analysis of level relationships”, Journal of Applied Econometrics, 16, 289-326.

TODA, Hiro Y. ve Taku YAMAMOTO (1995), “Statistical Inferencein Vector Autoregression with Possibly Integrated Processes”, Journal of Econometrics, 66, 225-250.

TURSAB (2012),http://www.tursab.org.tr/tr/istatistikler/turist-sayisi-ve-turizm-geliri/aylik-gelirler-1997-_70.html. Erişim Tarihi: 07.11.2012.

YAVUZ, Nilgün Çil (2006), “Türkiye’de Turizm Gelirlerinin Ekonomik Büyüme Etkisinin Testi: Yapısal Kırılma ve Nedensellik Analizi”, Doğuş Dergisi, 7(2), 162-171.

YILMAZ, Ferimah ve Nuray TEZCAN (2007), “Vergi Hasılatı ve Sabit Sermaye Yatırımlarının Ekonomik Büyümeye Olan Etkisi: Ekonometrik Bir İncele-me”, 8. Türkiye Ekonometri ve İstatistik Kongresi, ss.1-14.

ZORTUK, Mahmut (2009), “Economic Impact of Tourism on Turkey Economy: Evidence from Cointegration”, International Research Journal of Finance and Economics”, 25, 231-239.

http://www.ktbyatirimisletmeler.gov.tr/TR,9869/turizm-geliri-ve-gideri-gsmh-ve-gsyih-ihracat-ve-ithala-.html, Erişim Tarihi: 21.11.2012.




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.

______________________________________________________________________________________________

Karadeniz Teknik Üniversitesi-İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi. Oda No:213 61080 TRABZON
Telephone :04623772908 -0533 231 72 27- 0553 278 49 24 

Fax: 0462 325 72 81    Email :uiiidergisi@gmail.com