Altıncı Sınıf Öğrencilerinin Dinleme Becerilerinin Taşımalılık Değişkeni Açısından Değerlendirilmesi

Talat Aytan, Nail Güney Esin Yağmur Şahin Adem Bayar
1.854 626

Öz


Dinleme, duyma mekanizmalarından geçen bilgilerin kaydedilip kullanıma hazır hâle gelmesini sağlayan bir farkındalıktır. Duymanın ötesinde aktif bir zihinsel yöntemdir. Taşımalı eğitim; nüfusu az ve dağınık olan yerleşim birimlerinde bulunan ilköğretim çağındaki öğrencilerin merkez olarak seçilen ilköğretim kurumlarına günü birlik taşınması suretiyle eğitim-öğretim görmesi sürecidir. Türkiye’de 1989-1990 eğitim-öğretim yılının ikinci yarısından itibaren taşımalı eğitim uygulamasına geçilmiş; 2011-2012 eğitim-öğretim yılında ilkokul, ortaokul ve liselerin tamamı bu uygulamaya dâhil edilmiştir. Eğitim niteliğinin yükseltilmesi, fırsat eşitliğinin sağlanması ve maliyetlerin azaltılması gibi nedenlerle yürürlüğe konan taşımalı eğitimin olumsuz yönlerinden biri öğrenciler üzerindeki fiziksel yorgunluğun öğrenme üzerindeki etkisidir. Bu araştırma, ilköğretim altıncı sınıf öğrencilerinin dinleme becerilerini taşımalılık değişkeni açısından değerlendiren deneysel bir çalışmadır. Alan uzmanlarının görüşleri doğrultusunda hazırlanan dokuz maddelik dinleme başarı testi, 2011-2012 eğitim-öğretim yılında Trabzon ili Akçaabat ilçesindeki ilköğretim okullarından birinde 6/A ve 6/B sınıflarında öğrenim gören 23’ü taşımalı 46 öğrenciye uygulanmıştır. Deneysel süreç sonunda akademik başarı yönünden yerleşik öğrenciler lehinde anlamlı farklılık oluşmuştur. Bu sonuç, taşımalı öğrencilerin taşıma sürecindeki fiziksel ve zihinsel yorgunluğunun dinlediğini anlama üzerindeki olumsuz etkisini ortaya koymaktadır. Bu itibarla taşımalı öğrencilerin bulunduğu okullarda dil, matematik, fen ve sosyal bilgiler gibi aktif dinleme gerektiren derslerin öğleden önce; beden eğitimi, müzik ve resim gibi spor ve sanat derslerinin ise öğleden sonra işlenmesi faydalı olacaktır.

Anahtar kelimeler


Dinleme becerisi, taşımalılık, yerleşiklik, başarı.

Tam metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.12780/UUSBD371

Referanslar


Ağırkaya, A., (2010).Taşımalı Eğitim Uygulamasında Öğretmenler ve Öğrencilerin Karşılaştıkları Güçlükler (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Ailes, R., (1996). Mesaj Sizsiniz Kendiniz Olun İstediğinizi Elde Edin. (Çev. Alev Önder). İstanbul: Sistem Yayınları.

Akyol, H., (2010). Türkçe Öğretim Yöntemleri. Ankara: PegemA Yayınları.

Altunsaray, A., (1996). Taşımalı İlköğretim Uygulamasının Değerlendirilmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. .

Aras, B., (2004). İlköğretimde Dinleme Anlama Becerisinin Geliştirilmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Arı, A., (2000). Normal, Taşımalı ve Yatılı İlköğretim Okullarının Karşılaştırılması (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Arı, A., (2003). Taşımalı İlköğretim Uygulaması: Uşak Örneği. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, Cilt 23, Sayı 1, 101-115.

Aytan, T.,(2011). Aktif Öğrenme Tekniklerinin Dinleme Becerisi Üzerindeki Etkileri (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Selçuk Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü

Baş, M., (2001). Taşımalı İlköğretimde Karşılaşılan Sorunlar Bolu İli Örneği (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Büyükkaragöz, S. ve Şahin, H., (1995). Taşımalı İlköğretim Uygulamaları. Eğitim ve Bilim, Nisan, Cilt 19. Say. 96.

Cihangir, Z., (2004). Kişilerarası İletişimde Dinleme Becerisi. Ankara: Nobel Yayınevi.

Çelebi, H. M., (2008). İlköğretim 6, 7 ve 8. Sınıf Öğrencilerinin Olay ve Düşünce Yazılarına Göre Dinleme Becerilerinin Değerlendirilmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Çelenk, S., (2005). İlk Okuma Yazma Programı ve Öğretimi. Ankara: Anı Yayınları.

Çelikbaş, K. A.,(2010). Anlama/Dinleme Stratejilerinin Kullanımı ile Dinlediğini Anlama Düzeyi Arasındaki İlişki (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Doğan, Y., (2007).İlköğretim İkinci Kademede Dil Becerisi Olarak Dinlemeyi Geliştirme Çalışmaları (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Ergin, A. ve Birol, C., (2000). Eğitimde İletişim. Ankara: Anı Yayıncılık. Gürgen, İ., (2008). Türkçe Öğretimi. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.

Hampleman, R., (1958). Comparison of Listening and Reading Comprehension Ability of 4th and 6th Grade Pupils. Elementary English. XXXI, 49.

Healy, J. M., (1999). Çocuğunuzun Gelişen Aklı-Doğumdan Ergenliğe Öğrenme ve Beyin Gelişimi. (Çev.: Ayşe Bilge Dicleli). İstanbul: Boyner Holding Yayınları.

Jalongo, M. R., (1995). Promoting Active Listening in the Classroom. Childhood Education, 72. 1, pp. 13-18.

Jimerson, L., (2007). Traveling by School Bus in Consolidated Districts in West Virginia. A Publication of the Policy Program of the Rural School and Community Trust. http://www.eric.ed.gov/PDFS/ED499440.pdf (Erişim tarihi: 07 /07/2010)

Johnson, K. O., (1951). The Effect of Classroom Training upon Listening Comprehension. The Journal of Communication,I, 58.

Kabaş, N., (2006). Taşımalı İlköğretim Uygulamasında Karşılaşılan Sorunlar: Bolu İli Örneği (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Kantemir, E., (1997). Yazılı ve Sözlü Anlatım. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yayınları.

Kaplan, H., (2003). İlköğretim 6. Sınıf Öğrencilerinin Dinleme Becerileri Üzerine Bir Araştırma (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Karatürk; M., (1998). Taşımalı İlköğretim Uygulaması ve Sorunları: Sincan İlçesi Örneği. Eğitim ve Bilim Dergisi, Cilt 22, Sayı 108, 16-21.

Kaygas, N., (2002). Üniversite Son Sınıf Öğrencilerinin Okuma ve Dinleme Sonucu Anladıklarını Yazılı Anlatma Becerileri (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çanakkale On Sekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Kefeli, S., (2005). Taşımalı İlköğretim ve Sorunları (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal ÜniversitesiSosyal Bilimler Enstitüsü.

Koç, N., (2003). Dinleme Becerilerini Kazandırma Yöntemlerinin Uygulanması (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çanakkale On Sekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Köklü, S., (2003). Türkçe Öğretiminde 7. ve 8. Sınıf Öğrencilerine Dinlediğini Anlama Davranışının Kazandırılmasına Dramatizasyonun Etkisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Kurt, B., (2008). Çocuk Edebiyatı Ürünlerinin Temel Dil Becerisi Olarak Dinlemenin Gelişimine Etkisi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

MEB (2005). Taşımalı İlköğretim Yönetmeliği. Resmi Gazete, 25796.

MEB (2005). Taşımalı İlköğretim Uygulamaları. http://iogm. meb. gov. tr

MEB (2012). 02. 08. 2012 tarihli ve B. 08. 0. DHG. 0. 05. 00. 00. 802-03, 2012/32 sayılı genelge http://dhgm. meb. gov. tr/meb_iys_dosyalar/2012_08/02035459_2012_32. pdf (Erişim tarihi: 20/06/2012 ).

Moore, K. D., (t. y). Öğretim Becerileri (Çev. : Nizamettin Kaya). Ankara: Turhan Kitabevi. Mulcahy, D, M. (1997). Rural Education Reform: The Consultation Process. http://www.eric.ed.gov/PDFS/ED413152.pdf.( Erişim tarihi: 20/07/2013 )

Özbay, M., (2005). Bir Dil Becerisi Olarak Dinleme Eğitimi. Ankara: Akçağ Yayınları.

Özdemir, E., (1987).İlkokul Öğretmenleri İçin Türkçe Öğretimi Kılavuzu. İstanbul: İnkılâp Kitabevi.

Özkan, N., (1997). Taşımalı İlköğretim Uygulamasında Sayısal Gelişmeler, Güçlükler ve Çözüm Örnekleri (Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi). Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Recepoğlu, E., (2006). İlköğretim Uygulamasında Taşıma Merkezi Olan İlköğretim Okullarının Sorunları, Çankırı, Karabük ve Kastamonu İli Örneği (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Robertson, A. K., (2004). Etkili Dinleme (Çev.: E. Sabri Yarmalı). İstanbul: Hayat Yayınları.

Rost, M., (1994). Introducing Listening. London: Penguin English Applied Linguistics.

Spence, B. (2000). Long School Bus Rides: Their Effect on School Budgets, Family Life and Student Achievment.Office of Educational Research and Improvement, Washington, DC.

Şan, A. (2012). İlköğretimde Taşımalı Eğitim Öğrencilerinin Sorunları. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Wolff, F. I., Marsnik, N. C., Tacey, W. S. and Nichols, R. G., (1983). Perceptive Listening. New York: CBS College Publishing.

Taşbaşı, A.N. (2011).Taşımalı Eğitim ve Toplumsal Sorunlar.(Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Taşdemir, M., (2010). Taşımalı Eğitime İlişkin Veli Görüşleri, Şile İlçesi Örneği (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Taşkıran, B., (2010). Taşımalı Eğitim Merkezlerinde Öğrenci Başarısının Çeşitli Değişkenler Açısından Karşılaştırılması (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Akdeniz Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Temur, T., (2001). Dinleme Becerisi. Konu Alanı Ders Kitabı İnceleme Kılavuzu Türkçe 1-8. Ankara: Nobel Yayınları.

Turan, S. (2011). Taşımalı İlköğretim Uygulamasında Karşılaşılan Güçlükler (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Yalçın, K. Y.,(2006). Yerleşik ve Taşımalı Eğitim Yapan İlköğretim Okullarındaki Öğrencilerin Toplumsallaşmasında Beden Eğitimi ve Sporun Önemi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dumlupınar ÜniversitesiSosyal Bilimler Enstitüsü.

Yaşlı, A., (2001).Öğrenmede Empatik Dinleme ve Öğrenme Güdülenmesine Etkisi(YayımlanmamışYüksek Lisans Tezi). Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. .

Yeşilyurt, M., Orak, S., Tozlu, N., Uçak, A. ve Sezer, D., (2007). İlköğretimde Taşımalı Eğitim Araştırması: Van İl Merkezi Örneği. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 6, Sayı 19, 197-213.

Yıldırım, H., (2007). İlköğretim Üçüncü Sınıf Öğrencilerinin Dinleme Becerileri Üzerine Bir Araştırma (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Yılmaz, İ., (2007).Türkçe Öğretiminde Dinleme Becerisini Geliştirmeye Yönelik Önerilen Etkinliklerin Değerlendirilmesi (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Yangın, B., (1998). Dinlediğini Anlama Becerisini Geliştirmede ELVES Yönteminin Etkisi (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Yazkan, M., (2000). İlköğretim Okullarının I. Kademesinde Dinlediğini Anlama Davranışının Kazandırılmasına Dramatizasyonun Etkisi (YayımlanmamışYüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.

Zars, B. (1998). Long Rides, Tough Hides: Enduring long school bus rides. www.ruralchallengepolicy.org.zars_busing.htrn. (Erişim tarihi 02013)




Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.

Adres :Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
Telefon :0276 221 21 60 Faks :0276 221 21 61
E-posta :sosyaldergi@usak.edu.tr